Anlaşmalı Boşanma Davası ve Örnek Protokol Şablonu

Anlaşmalı boşanma davası, Türk Medeni Kanunu m. 166/3 uyarınca, evlilik birliğinin en az bir yıl sürmüş olması ve eşlerin boşanmanın mali ve şahsi sonuçları üzerinde tam bir mutabakata varması koşullarına bağlı olarak açılabilen bir dava türüdür. Bu süreçte en kritik belge, tarafların karşılıklı hak ve yükümlülüklerini düzenleyen anlaşmalı boşanma protokolüdür. İşbu yazıda, büromuzda kullanılan ve aile hukuku uygulamasına uygun örnek protokol şablonunu paylaşıyoruz.

I. Anlaşmalı Boşanma Protokolünün Hukuki Niteliği

Anlaşmalı boşanma protokolü, taraflar arasında düzenlenen ve hâkimin onayına sunulan özel hukuk sözleşmesi niteliğindedir. TMK m. 166/3 uyarınca hâkim, tarafları bizzat dinledikten sonra, iradelerinin serbestçe açıklandığına kanaat getirirse ve düzenlemeyi uygun bulursa, boşanmaya hükmeder. Hâkim, tarafların ve özellikle çocukların menfaatini göz önünde bulundurarak protokolde gerekli gördüğü değişiklikleri yapabilir; değişikliklerin taraflarca kabulü halinde boşanmaya karar verilir.

II. Protokolde Bulunması Gereken Zorunlu ve İhtiyari Unsurlar

Eksiksiz bir anlaşmalı boşanma protokolü aşağıdaki hususları kapsamalıdır: boşanma iradesi beyanı, müşterek çocukların velayeti ve soyadı düzenlemesi, iştirak nafakası (ÜFE/TÜFE endekslemeli), kişisel ilişki düzenlemesi (hafta sonları, resmi tatiller, yarıyıl ve yaz tatili takvimi, teslim-tesellüm detayları), yoksulluk nafakası, kadının soyadı tercihi (TMK m. 173/2), maddi ve manevi tazminat (TMK m. 174), mal paylaşımı ve borçlara ilişkin düzenlemeler ile protokolün bağlayıcılığına dair hükümler.

III. Örnek Anlaşmalı Boşanma Protokolü Şablonu

Aşağıda yer alan şablon, büromuzun aile hukuku pratiğinde kullandığı dokuz maddelik standart protokol yapısını yansıtmaktadır. Köşeli parantez içindeki ifadeler somut olaya göre doldurulmalıdır.

MADDE 1 — Boşanma Konusunda Anlaşma

Taraflar, evlilik birliğinin temelinden sarsılmış olduğunu kabul ederek boşanmalarına karar vermişler ve işbu Protokol hükümleri çerçevesinde boşanmayı kabul etmişlerdir. TMK m. 166/3 uyarınca, evliliğin bir yıldan fazla sürmüş olması nedeniyle anlaşmalı boşanma davası açılmasında hukuki engel bulunmamaktadır.

MADDE 2 — Velayet ve Çocuğun Soyadı

Müşterek çocuk/çocukların velayeti [ANNE/BABA]'ya bırakılacaktır. Çocuğun soyadı [SOYADI] olarak belirlenecektir. Velayet hakkı sahibi, çocuğun eğitim, sağlık ve benzeri konularında diğer ebeveynin görüşünü almak suretiyle karar verecektir.

MADDE 3 — İştirak Nafakası

Velayet kendisine bırakılmayan taraf, müşterek çocuk/çocukların her biri için aylık [TUTAR] TL iştirak nafakası ödeyecektir. Nafaka, her ayın en geç [GÜN]'inde velayet sahibinin [BANKA - IBAN] hesabına yatırılacaktır. Bu miktar, her yılın Ocak ayında TÜİK tarafından açıklanan bir önceki yıla ait ÜFE/TÜFE oranından hangisi yüksek ise o oran kadar artırılacaktır.

MADDE 4 — Kişisel İlişki Düzenlemesi

Velayet kendisine bırakılmayan taraf ile müşterek çocuk arasında şu şekilde kişisel ilişki kurulacaktır: Her ayın birinci ve üçüncü hafta sonları Cumartesi saat 10:00'dan Pazar saat 18:00'e kadar; dini bayramların ikinci ve üçüncü günleri; yarıyıl tatilinin ilk haftası; yaz tatilinde Temmuz ayının tamamı. Çocuğun teslim ve iadesi velayet sahibinin ikametgâhında gerçekleştirilecek olup, ulaşım masrafları kişisel ilişki kuracak tarafa aittir.

MADDE 5 — Yoksulluk Nafakası

Taraflar birbirlerinden yoksulluk nafakası talep etmemektedir. / [ALTERNATİF: Taraflardan [ADI SOYADI], diğer tarafa aylık [TUTAR] TL yoksulluk nafakası ödeyecek olup, bu nafaka TMK m. 176 uyarınca nafaka alacaklısının evlenmesi veya fiilen evlilik dışı birliktelik sürdürmesi, yoksulluğunun ortadan kalkması ya da taraflardan birinin ölümü halinde kendiliğinden sona erecektir.]

MADDE 6 — Kadının Soyadı

Davacı/davalı kadın, boşanma kararının kesinleşmesinin ardından kızlık soyadını kullanacaktır. / [ALTERNATİF: TMK m. 173/2 uyarınca evlilik soyadını kullanmaya devam edecektir.]

MADDE 7 — Maddi ve Manevi Tazminat (TMK m. 174)

Taraflar, TMK m. 174/1 ve m. 174/2 uyarınca birbirlerinden herhangi bir maddi veya manevi tazminat talep etmemekte olup, bu haklarından karşılıklı olarak feragat etmişlerdir. / [ALTERNATİF: Taraflardan [ADI SOYADI], diğer tarafa [TUTAR] TL maddi tazminat ödeyecektir. Ödeme, boşanma kararının kesinleşmesini takip eden [SÜRE] içinde yapılacaktır.]

MADDE 8 — Mal Paylaşımı ve Borçlar

Taraflar, edinilmiş mallara katılma rejiminden kaynaklanan katılma alacağı ve değer artış payı da dahil olmak üzere, birbirlerinden herhangi bir mal veya alacak talebinde bulunmayacaklarını beyan ve kabul ederler. Evlilik birliği içinde edinilen [TAŞINMAZ/ARAÇ/DİĞER] taraflardan [ADI SOYADI]'ya ait olacaktır. Müşterek borçlar konusunda ise [BORÇ DETAYI VE PAYLAŞIM].

MADDE 9 — Protokolün Bağlayıcılığı ve Yürürlük

İşbu Protokol 9 (dokuz) maddeden ibaret olup, tarafların serbest iradeleri ile karşılıklı müzakere edilerek düzenlenmiş ve imza altına alınmıştır. Protokol, mahkemece onaylandığı ve boşanma hükmünün kesinleştiği tarihte yürürlüğe girecektir. Taraflardan herhangi birinin Protokol hükümlerine aykırı davranması halinde, diğer taraf icra takibi başlatma ve gerekli hukuki yollara başvurma hakkını saklı tutar.

Önemli Uyarılar

Yukarıdaki şablon genel bir çerçeve sunmaktadır; her somut olayın kendine özgü koşulları farklılık gösterebilir. Protokolün hazırlanmasında mutlaka bir avukattan hukuki destek alınması, özellikle çocuklu boşanmalarda kişisel ilişki takviminin detaylandırılması ve nafaka miktarlarının güncel ekonomik koşullara uygun belirlenmesi büyük önem taşımaktadır. Aile konutu şerhi (TMK m. 194), edinilmiş mallara katılma rejiminin tasfiyesi ve ortak borçların paylaşımı gibi konularda eksik veya belirsiz düzenleme yapılması, ileride yeni uyuşmazlıklara yol açabilir.

Anlaşmalı boşanma süreciniz hakkında detaylı bilgi almak ve protokolünüzün hazırlanması için büromuzla iletişime geçebilirsiniz.